genade

  • 'Hallo schatje', zegt Genade

    Een paar weken geleden kreeg ik het volgende bericht in mijn mailbox:

    'Hallo schatje,
    Ik zag je profiel door middel van www.facebook.com, ik besluiten om serieuze relatie met u, hieronder is mijn contact (gracejohnson999@hotmail.com), zodat ik je mijn foto's kan sturen en je meer over mezelf te vertellen, Ik zal wachten van u te horen afgelopen,
    Met dank,
    Genade.'

    spam-mail.jpg

    Ik had aan een half oog genoeg om te besluiten dat dit een spam-bericht was met kwalijke bedoeling. Bijna automatisch verplaatste ik het bericht naar de prullenmand, tot het laatste woord mij opviel: 'Genade.' Of het nu kwam doordat we kortgeleden met de jongeren in de kerk dit onderwerp behandeld hadden of het om een uiting van gewone beroepsmisvorming ging, mijn ogen bleven rusten op die Genade met een hoofdletter. De miskleun van Google translate, dat de naam van de nep-Grace gewoon met het hele bericht mee vertaalde, leverde onbedoeld een verrassende boodschap af in mijn mailbox. 

    Genade spreekt mij aan — 'schatje'. Ze heeft me gezien en wenst een serieuze relatie met mij. Ze wil me meer laten weten over zichzelf en ze zal wachten met dankbaarheid in haar hart. Dat is genade — goddelijke genade, die zo maar ongevraagd en onverdiend op de vroege morgen in mijn mailbox valt.

    Lieve Genade, ik besluiten om een vrolijke relatie met u. Ik val waarschijnlijk wat tegen — dat zult u wel zien als ik de foto's stuur en vooral als ik de verhalen vertel. Maar ik hoop dat het wat wordt tussen ons — jij Genade, ik Johan, wij samen. Met dank en in afwachting van wat komt. 

  • De heilige whiskypriester

    Het was een bijzondere leeservaring. Deze week heb ik de roman The Power and the Glory van de Engelse schrijver Graham Greene uitgelezen. De roman gaat over een Mexicaanse priester die op de vlucht is voor een communistisch regime dat de oorlog heeft verklaard aan de kerk. De priesters konden kiezen tussen het opgeven van hun priesterschap en trouwen of de kogel. De hoofdpersoon van de roman heeft zijn roeping niet opgegeven en wordt daarom opgejaagd door een fel antiklerikale politieluitenant.

    genade,greene,nederigheid

     

    Het verrassende is echter dat deze kandidaat-martelaar een zogenaamde 'whisky priest' is — een priester van het bedenkelijke en halfbakken soort. Een alcohollucht hangt om hem heen, hij heeft een kind verwekt in een escapade en is langzamerhand zijn waardigheid, zijn spirituele discipline en ook zijn geloof in de zin van alles kwijtgeraakt.

    Naarmate het verhaal vordert en de whiskypriester steeds verder afglijdt richting zijn einde en de totale mislukking, begint hij ook zachtjes te stralen. Ik kan het niet anders uitdrukken: om hem heen schijnt er een zacht licht, bestaande uit nederigheid, volstrekte, naakte eerlijkheid en genade. Alle pretenties en schijn zijn van hem afgevallen. Alle heilige en grote woorden zijn vervlogen. Hij is op het nulpunt. Maar daar blijkt liefde, barmhartigheid, menselijkheid, offer en moed — op die stuntelige, halve manier van deze priester — aanwezig te zijn en te groeien. De kracht en de heerlijkheid van God (Greene heeft deze woorden uit het slot van het Onze Vader niet voor niets als titel gekozen) worden zo kwetsbaar, dubbelzinnig en tegelijk verlossend zichtbaar.

    Deze tegendraadse, niet te vatten heiligheid, die ondanks (of ook dankzij!) deze antiheld aanwezig is, raakt en bekoort mij. Ik besef dat hiermee niet alles over heiligheid, genade en morele dubbelheid is gezegd, maar zonder deze vreemde, genadige heiligheid lijkt me geen leven en ook geen kerk mogelijk.

    De roman is ook in het Nederlands vertaald onder de titel: Geschonden geweten. 

  • Zalig de ontvangers

    Ik was te vroeg voor de trein en had daarom nog tijd om een koffie te kopen en die op een bankje in de inkomhal van het station op te drinken. Terwijl ik daar zat wakker te worden, waren er jonge mensen in gele sweatshirts druk bezig om een nieuw soort ontbijtkoeken uit te delen aan iedereen die het station binnenkwam of verliet. 

    Sommige mensen stapten slaperig of in gepeins verzonken in de richting van het perron en kregen opeens een pakje koekjes met flyer in de hand geduwd. Verbaasd keken ze op in de frisse, vriendelijke ogen van de gele man of vrouw die met een snel 'Alstublieft mijnheer/mevrouw' zich alweer tot de volgende reiziger wendde. Andere mensen hadden het gebeuren al gezien, stapten bewust op de uitdelers af en ontvingen met een even vriendelijk alstublieft hun begeerde ontbijtkoeken. Op een bepaald moment vormde zich zelfs een kleine rij met mensen die aanschoven om het gele gratis product te bemachtigden.

    BelvitaNews2.jpg

    Ik moest denken aan het woord van Jezus: 'Het is zaliger te geven, dan te ontvangen.' (Handelingen 20:35) Dat lijkt me helemaal waar, maar ontvangen kan ook zalig zijn. Zeker als je ongevraagd en onverwacht iets in de handen wordt geduwd op een vroege morgen, als je je — nog niet geheel wakker — spoedt naar de trein die je naar weer een gewone werkdag brengt. Hoe zalig is dan om een koekje in de handen gedrukt te krijgen met een vriendelijk en helder 'alstublieft' uit de mond van een felgeel jong mens? Dit was wat in we in de kerk 'genade' noemen: de zalige en vrolijke genade om onverwacht en onverdiend te ontvangen. Het leek me in ieder geval veel zaliger om zo te ontvangen, dan om aan te schuiven in de rij omdat je het gratis product graag wilde bemachtigen.

    Toen het voor mij tijd was om naar de trein te gaan, stond ik in dubio. Zou ik ook bewust langs de gele mensen stappen om die koeken te bemachtigen? Ze leken me nu niet heel lekker, maar wel gratis. Ik besloot het niet te doen om mijn begeerte te temmen en ging achter hen langs. Maar een stukje verderop stonden tot mijn blijdschap nog twee gele jonge mensen en hen kon ik onmogelijk ontlopen. En dus kreeg ook ik gelukkig een pakje ontbijtkoeken aangereikt — 'alstublieft, meneer'. Ik bekeek de buit en zag tot mijn verrassing dat ze mij twee pakjes hadden gegeven. Ontroerd over de onverwachte dubbele genade die mij in de hand was gedrukt, vervolgde ik mijn weg — zalige ontvanger die ik was.